Obecnie we wszystkich Okręgach trwają obowiązkowe szkolenia dla nowych działkowców. Krajowy Zarząd PZD w ubiegłym roku przyjął szereg regulacji dotyczących działalności oświatowej w Związku, w tym program badania realizacji zadań oświatowych OZ PZD. Dotychczas badania zostały przeprowadzone w 11 okręgach. Analiza ich wyników pozwoliła wskazać kilka najistotniejszych obszarów, na które należy zwrócić szczególną uwagę podczas organizacji szkoleń. Informacja w tej sprawie została przedstawiona przez gł. specjalistę ds. ogrodniczych JK PZD podczas narady dyrektorów biur Okręgów w dniu 29 lipca br.
Program szkolenia podstawowego dla nowych działkowców
Jedną z naistotniejszych kwestii w realizacji szkoleń jest stosowanie programu szkolenia podstawowego dla nowych działkowców przyjętego przez Krajowy Zarząd PZD. Dotyczy to zarówno zakresu tematycznego, jak i czasu przeznaczonego na realizację poszczególnych zagadnień. Program szkolenia obejmuje nie tylko zagadnienia prawne oraz dotyczące zagospodarowania i modernizacji działki, ale również szeroki zakres wiedzy ogrodniczej, obejmujący m.in. warzywnictwo, sadownictwo, ochronę roślin, nawożenie i agrotechnikę gleb. Są to podstawowe informacje niezbędne do prawidłowego użytkowania działki zgodnie z zasadami sztuki ogrodniczej, przepisami obowiązującymi w PZD oraz z poszanowaniem środowiska naturalnego.
Program szkolenia został przyjęty po to, aby zapewnić wszystkim nowym działkowcom niezbędną wiedzę – niezależnie od okręgu i miejsca odbywania szkolenia – oraz jednakowy poziom przygotowania merytorycznego, dlatego jego stosowanie jest konieczne.
Podczas narady podkreślono, że do JK coraz częściej wpływają skargi dotyczące nieprawidłowego zachowania czy też zagospodarowania działki przez nowych działkowców. Przykładem jest m.in. nieodpowiedzialne stosowanie środków ochrony roślin czy naruszanie zasad współżycia społecznego. Fakt ten potwierdza słuszność wprowadzenia obowiązkowych szkoleń w Statucie PZD.
Dobór wykładowców
Zgodnie z uchwałami KZ PZD dotyczącymi zadań oświatowych dla OZ oraz uchwałą w sprawie wynagradzania wykładowców i kierowników szkoleń, do prowadzenia szkoleń należy angażować wykwalifikowanych wykładowców, posiadających wykształcenie i doświadczenie w poszczególnych obszarach tematycznych objętych programem szkolenia. Przedmiotową uchwałą Krajowy Zarząd PZD zdecydował także o znaczącym podwyższeniu stawek wynagrodzeń dla wykładowców, aby umożliwić Okręgom pozyskiwanie wysokiej klasy specjalistów. Jednocześnie przypomniano, że w części prawnej szkolenia Związek dysponuje własną kadrą specjalistów – radcami prawnymi oraz inspektorami ds. terenowo-prawnych zatrudnionymi w biurach Okręgów, posiadającycmi niezbędną wiedzę i kwalifikacje.
Dobrym przykładem realizacji zaleceń przyjmowanych przez KZ jest Okręg Wrocławski, gdzie w szkoleniach regularnie uczestniczą wykładowcy Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu. Pokazuje to, że przy odpowiedniej organizacji możliwe jest zapewnienie wysokiego poziomu merytorycznego szkoleń oraz wysokiej frekwencji uczestników. Wyniki badań wskazują na to, że warto prowadzić bieżący nadzór nad jakością prowadzonych zajęć oraz weryfikować kompetencje wykładowców i ich umiejętności przekazywania wiedzy. Czynniki te mają bowiem bezpośredni wpływ na zainteresowanie uczestników szkoleniami oraz ich efektywność.
Organizacja szkoleń
Badania wykazały, że istotne znaczenie dla zapewnienia zadowalającej frekwencji na szkoleniach ma sposób ich organizacji. Szkolenia powinny być planowane z odpowiednim wyprzedzeniem. Harmonogramy należy publikować na stronach internetowych okręgów oraz przekazywać wszystkim zarządom ROD wraz z zobowiązaniem do kierowania nowych działkowców na szkolenia. Niezbędne jest również zacieśnienie współpracy pomiędzy okręgami i zarządami ROD w zakresie promocji szkoleń. To właśnie zarządy ROD, jako pierwsze mające kontakt z nowymi działkowcami, w największym stopniu wpływają na ich podejście do obowiązku odbycia szkolenia. Nie bez znaczenia jest także zachowanie uroczystego charakteru zakończenia szkolenia i przekazanie świadectwa ukończenia szkolenia przez przedstawiciela Okręgowego Zarządu.
Dystrybucja literatury
Ostatnim zagadnieniem poruszonym na naradzie była dystrybucja wydawnictw Związkowych. KZ co roku wydaje szereg broszur i plakatów poświęconych tematom ogrodniczym. Ponadto, każdy nowy działkowiec otrzymuje roczną prenumeratę miesięcznika „działkowiec”. Zwrócono uwagę na fakt, że powinny one sprawnie docierać do nowych działkowców, gdyż stanowią ważne źródło rzetelnej wiedzy dla osób dopiero rozpoczynających użytkowanie działki.
Wnioskiem płynącym z narady oraz analizy wyników badań oświatowych było uznanie za zasadne kontynuowania badań w kolejnych okręgach. Celem tego procesu jest stałe doskonalenie działań edukacyjnych, tak aby były one jak najbardziej efektywne i przynosiły możliwie największe korzyści zarówno działkowcom, jak i rodzinnym ogrodom działkowym.
Ewelina Skarzyńska